عقـل از ديـدگاه تصـوّف

از: دکتر عليرضا نوربخش

ترجمه: صفورا نوربخش

       اولين بار که به ديدگاه صوفيان درباره‌ي عقل و استدلال برخوردم در دوران نوجواني بود. مولانا، عطّار، شاه نعمت‌الله ولي، حافظ، عراقي و پدرم دکتر جواد نوربخش، همه در اشعار خود از خطر افتادن در دام عقل و استدلال سخن گفته‌اند. تأکيد آنان بر اينکه استدلال نمي‌تواند ما را در راه حقيقت رهنمون باشد براي من عجيب بود. آيا اين بدان معناست که بايد استدلال را به طور کلي کنار بگذاريم؟ آيا ممکن است بدون استفاده از عقل و استدلال زندگي کرده و با مشکلات روزمره دست و پنجه نرم کنيم؟ اينکه درويشان دور و بر من همه آدم‌هايي منطقي بودند بر حيرت من مي‌افزود. همه‌ي آن‌ها شاغل بودند و براي حل مشکلات روزمره خود تصميماتي منطقي مي‌گرفتند. به علاوه، بيشتر صوفيان در گذشته، من‌جمله صوفيانِ ذکر شده، مرداني تحصيل‌کرده بودند و بيشتر عمر خود را به خواندن و نوشتن سپري مي‌کردند.

       داستان‌هاي بي‌شماري در ادبيات تصوّف از خطر افسون عقلِ خودکامه سخن گفته‌اند. داستان مولانا درباره‌ي نحوي و کشتي‌بان مثال خوبي در اين مورد است:

ادامه ...

 

 

مقصود از اين حيـات

      از نظر درويشان مقصود از اين زندگي، چيزي جز اين محبّتي كه بين انسان‌ها وجود دارد، نخواهد بود و نيست. اگر ما روزگارِ خودمان را با خصومت و دشمني طي كنيم، باختيم و مقصود از اين حيات را درنيافتيم.

دکتر عليرضا نوربخش


  •  

     

    خودآگـاهـي و دل‌آگـاهـي

    دکتر جواد نوربخش

          ..... مي‌توان ادعا کرد که عصر حاضر، عصر خودآگاهي است و اين احتمال وجود دارد که قرن‌ها طول بکشد تا انسان وارد مرحله دل‌آگاهي شود و بهشت موعود را در اين دنيا بسازد. اگرچه اين پندار، آرزويي بيش نيست، ولي از آنجا که روان آدمي پيوسته رو به ترقي و تکامل است، مي‌توان اميدوار بود.

      دل و نفس، صفحه 100





منتشر شد      
انگلیسی -   اسپانیایی -   روسی -   آلمانی -   استرالیا -   سوئدی -   ایتالیایی -   فرانسوی -   بلغارستانی -   اکراینی -   نیوزیلندی -   هلندی -   لهستانی -   کانادا -   بوستون آمریکا -   چک
ویکی پدیا سلسله نعمت اللهی -   ویکی پدیا جواد نوربخش
کلیه حقوق و مطالب این سایت متعلق به سلسله نعمت اللهی می باشد. استفاده و نشر مطالب آن با ذکر منبع آزاد می باشد